Categorie archief: School of Life

How to manage stress (ja nog een keer)

De vorige keer dat ik een blog plaatste met deze titel was het een beetje een dooie mus, omdat ik de indruk wekte dat ik wijsheid had op dit punt, maar die indruk maakte ik vervolgens niet waar, want ik deed alleen maar verslag van een cursus die ik gevolgd had. Ik heb nog steeds geen wijsheid op dit punt, maar ik heb wel ideeën. Omdat ik mezelf tamelijk vaak gestrest vind, denk ik op de momenten dat mijn geest vrij genoeg is om wat afstand te kunnen nemen graag na over het fenomeen, en in zekere zin heeft de cursus bij de School of Life me wel geholpen om wat gedachten terzake te formuleren, want ik heb er eindelijk een keer gestructureerd over nagedacht. Het zou goed kunnen dat wat voor mij geldt niet voor anderen opgaat – sterker nog, ik ben mij er terdege van bewust dat niet iedereen hetzelfde is als ik. Als dat zo was was mijn leven sowieso een stuk makkelijker, maar misschien dat iemand iets aan mijn ideeën heeft, en zo niet, dan zij dat zo. Ik heb er wat aan, en daar gaat het nu maar even om. Voor mij is stress een combinatie van een volle agenda en boosheid. Ik heb vaak zat een volle agenda en geen stress, dus de aanwezigheid van boosheid is een essentieel ingrediënt van stress.

no-stressHoewel ik in principe zelf controle heb over de volheid van mijn agenda, overkomt het me op zich te vaak dat er dingen in komen die ik niet wil doen, of in elk geval niet op het moment dat ik die dingen zou willen doen. Dat gebrek aan controle kan ertoe leiden dat ik me overspoeld ga voelen, waarop ik apathisch word, niets doe tot de deadline nadert en uiteindelijk, als de druk lekker hoog is, boos word. Dan ben ik 2 soorten boos, namelijk boos op mijn leven en boos op mijzelf. Boos op mijn leven omdat het zo vol is en boos op mezelf omdat ik terwijl ik nog wel tijd had heb zitten niksen. En die boosheden kosten zoveel energie dat ik amper toekom aan het daadwerkelijk doen van de dingen die ik zou moeten doen, waardoor ik alleen nog maar bozer word. Dat hele gestreste gedoe zou ik dus weg kunnen nemen door die 2 soorten boosheid los te koppelen van wat ik moet doen en mijn best te doen ze te accepteren. Want mijn leven is gewoon heel erg vol, maar dat vind ik meestal leuk, en ik ben gewoon een deadline-werker. Dus als ik daar nou eens even niet mee ga zitten, hou ik sloten energie over, die ik dan uitstekend kan gebruiken om aan de slag te gaan. Want hoe eerder ik dingen die ik niet wil doen toch doe,* hoe sneller ik tijd heb om mijn agenda te vullen met de dingen die ik wel wil doen. En dat scheelt een boel stress.

* Een andere oplossing zou kunnen zijn dat ik ervoor zorg dat er geen dingen die ik niet wil doen in mijn agenda komen. Maar zo werkt het helaas niet.

How to manage stress

Ik kan me voorstellen dat iemand die de titel van deze blog leest denkt dat ik nu eindelijk ophou met slap kletsen over allerlei gave dingen die ik heb meegemaakt en overga tot het uitdelen van waardevolle informatie waar iedereen op zit te wachten, maar helaas: ik heb weer een gaaf ding meegemaakt, en wel een cursus aan The School of Life in Amsterdam. Ik mocht van school deze cursus doen in het kader van de eerder beschreven plannen om met ingang van volgend schooljaar collega’s die er behoefte aan hebben te coachen, waarbij planning enerzijds en omgaan met stress anderzijds zeker deel uit zal maken van wat ik daar ga doen. Daarom leek me een filosofische aanpak van iets als stress eigenlijk wel een mooi begin – en ik wilde sowieso heel graag een keer kijken bij The School of Life, dus er waren alleen maar winnaars bij dit plan. De cursus werd gegeven door Viktoria Susovits, die als filosoof en mindfulnesstrainer werkt en dus bij uitstek geschikt was voor dit onderwerp. We hebben gesproken over de oorzaken van stress (in het algemeen en bij ons persoonlijk) en hoe we daarop reageren (slecht slapen komt het vaakst voor), over hoe stress zich in je brein manifesteert: van de hippocampus via de amygdala naar zeeën van stresshormonen die door je lichaam gieren. Als je extra energie nodig hebt, haal je die uit die stresshormonen, en als je dan niet ontspant en slecht slaapt trek je jezelf leeg en dan stort je in.

schooloflife1Het filosofische aspect van de cursus ging in de eerste plaats over hoe we aan stress komen, waarbij wat Alain de Botton status anxiety noemt erg belangrijk was: in een maakbare samenleving ben je dus erg verantwoordelijk voor je eigen succes, en als wat je wilt niet lukt heb je niet hard genoeg gewerkt en ben je een faalhaas. Angst om zo gezien te worden zorgt voor stress. Ook de visie van Paul Verhaeghe kwam aan de orde: omdat iedereen succes wil hebben verandert de band tussen mensen, want het is altijd een concurrentie-relatie. En het heeft geen zin om de maatschappij de schuld te geven, want dat zijn we zelf.* Toen deden we een leuke oefening, want we moesten een eigenschap van onszelf benoemen die ervoor zorgt dat we stress hebben en daarna kijken naar wat de voordelen waren die we van die eigenschap hadden.** Door middel van Freud keken we naar wat de onderliggende oorzaken van stress zouden kunnen zijn, en toen gingen we over naar de oplossingen. Externe oplossingen (reizen, status, liefde) leveren uiteindelijk niks op, dus de innerlijke verandering, door middel van filosofische of oosterse meditatie (dus niet of wel spiritueel) zou dan de weg voorwaarts zijn, met als doel om het daadwerkelijke probleem an sich te bekijken, zonder je reactie daarop te laten meespelen in je oordeel erover. De volgende oefening ging over beschermheiligen, maar daar kom ik later op terug, want die vond ik zo leuk dat ik er nog even over wil nadenken, en toen mochten we na een korte mindfulnessoefening de maatschappij weer in. Ik ben benieuwd of ik al deze kennis ook in de praktijk zal kunnen toepassen – ik hoop het wel!

schooloflife2* HEAR HEAR. Dat hoor je dus te weinig.
** Dus in mijn geval: ik heb de neiging om mijn agenda helemaal vol te plannen omdat ik alles wil doen – de nadelen spreken voor zich, maar het voordeel is dat ik heel veel doe. Veel meer dan als ik lager zou inzetten.