Helden,  In memoriam,  Muziek

David Bowie

Er zijn dingen die je liever niet ziet als je ‘s ochtends bij het wakker worden even een rondje langs de sociale media doet. Meestal zijn dat rare foto’s of stupide meningen van mensen die je op zich hoog hebt zitten, maar vanmorgen was het eerste wat ik zag op Instagram een reeks foto’s van David Bowie. Omdat hij vandaag niet jarig was, want dat was vrijdag, vreesde ik meteen het ergste, en dat klopte ook: hij bleek gisteren overleden te zijn. Voor de fans en de pers totaal onverwacht, maar dat komt doordat Bowie een muzikale held van de oude stempel is, die niet alles wat hem overkomt op de sociale media gooide en een redelijk teruggetrokken bestaan leidde, zodat alleen de mensen van wie hij vond dat ze het moesten weten wisten dat hij de laatste anderhalf jaar aan kanker leed. Maar dan is het voor de rest van de wereld best wel even schrikken, want wij wisten niet meer dan dat er vrijdag een nieuwe CD was uitgekomen en hoopten stiekem op een bescheiden toernee. Dat komt ook een beetje doordat Bowie iemand is van wie je niet verwacht dat hij zoiets banaals zou kunnen doen als doodgaan – zo iemand moet toch eeuwig leven? Nee dus.

bowieIn de Kerstvakantie zijn M en ik naar de tentoonstelling ‘David Bowie Is’ in het Groninger Museum geweest, een tentoonstelling vol foto’s, brieven, kostuums, filmfragmenten en muziek, die een indrukwekkend overzicht boden van zijn carrière. Ik had gemengde gevoelens over de tentoonstelling (vooral de audiotour, omdat daardoor mijn hele ervaring zo zeer gestuurd werd dat ik op een gegeven moment het gevoel had dat het helemaal niet de bedoeling werd dat ik zelf nog tot enige associatie of zelfstandige gedachte zou komen), maar niet over Bowie. Wat een ongelooflijk indrukwekkende en stijlvolle man was dat, die ook echt met alles wegkwam: idiote jumpsuits, make-up, ruimtepakken, noem maar op. Er hingen ook songteksten zoals hij ze destijds heeft opgeschreven, van Ziggy Stardust en van Heroes, en een brief van Jim Henson, die hem over Labyrinth schreef ‘You would be wonderful in this film.’ En dat was hij ook – kijk maar naar onderstaand clipje; ik ken echt helemaal niemand anders die het voor elkaar zou krijgen om tussen zoveel gnomen uit de Muppetstudio te kunnen staan en toch het meest op te vallen. En zo classy ook.

Ik ken het oeuvre van Bowie eigenlijk vooral sinds ik een relatie heb met M; mijn vader, die van grote invloed is geweest op mijn muzikale smaak, houdt meer van rock, dus die deed niet zoveel met Bowie, maar na 1998 is het bij mij dus wel goed gekomen. Daarvoor waardeerde ik hem vooral vanwege zijn optreden in Labyrinth (maar dat was dus fantastisch), het dansje op de mega-typemachine in Absolute Beginners (een film die ik eigenlijk nog steeds niet snap) en het citaat uit Changes aan het begin van The Breakfast Club (‘And these children that you spit on as they try to change their worlds are immune to your consultations. They’re quite aware of what they’re going through’ – als je een boze puber bent is dit zo waar. En als je geen boze puber bent eigenlijk ook). M en ik zijn in 2003 naar een concert van Bowie geweest in Ahoy, en zelfs vanaf de plaatsen die wij toen konden betalen konden we zien dat hij live nog een stuk imposanter was dan op foto’s – en laten we eerlijk zijn, op foto’s had hij al meer uitstraling van velen van ons bij elkaar. De laatste keer dat ik me kan herinneren hem in actie te hebben gezien was bij de opening van de Olympische Spelen in Londen, waar hij Heroes (mijn lievelingsnummer) zong. Het kan wel zijn dat ik daarmee een later moment over het hoofd zie, maar ik kies ervoor om dit moment van deze held op het netvlies te houden. Helden van de categorie Bowie zijn er verder niet, en de wereld verliest behoorlijk wat nu hij er niet meer is.

Bowie